Instytut Lwowski w Warszawie wydał kolejny „Rocznik Lwowski 2020–2021”. Jest to pod każdym względem z jednej strony kontynuacja dzieła śp. redaktora Janusza Wasylkowskiego, a z innej – nowy etap w działalności redakcji. Przez wiele lat, od roku 1991 założycielem, naukowym redaktorem, duszą tego periodyku był śp. Janusz Wasylkowski, wspaniały człowiek, człowiek-instytucja, utalentowany pisarz, eseista, dziennikarz, […]
Szlify talentu Stanisława Sławomira Niciei. Część 2
Profesor Stanisław Sławomir Nicieja jest znany poza granicami kraju przede wszystkim jako historyk i literat. Jako historyk zwraca się do tematów, które naprawdę interesują i niepokoją tysiące ludzi w Polsce i innych ościennych krajach i na które profesor ma swój konkretny pogląd i swoją konkretną odpowiedź. Są to w pierwszej kolejności kwestie polsko-ukraińskich stosunków w […]
Zabytkowe cerkiewne dzwony lwowskie
Wszystkie historyczne świątynie greckokatolickie i prawosławne lwowskie posiadały cenne zabytkowe artystyczne dzwony, w większości odlane przez ludwisarzy miejscowych. Poważnym ciosem dla historycznych dzwonów były jednak rekwizycje wojenne z czasów I wojny światowej. Częstokroć zabierano na złom nawet XVI-XVII-wieczne okazy, nie zważając na ich wartość kulturalną, artystyczną lub historyczną. Jeszcze podczas rekwizycji dzwonów naukowcy i muzealnicy […]
Lwowskie sensacje. Niemieccy agenci, szpiedzy, dyplomaci i tragedia miłosna
Polityczną i ekonomiczną sytuacją w Galicji aktywnie interesował się nie tylko wywiad Imperium Rosyjskiego, ale też Cesarstwa Niemieckiego. W tych działaniach Niemcom nie przeszkadzała sytuacja, że państwo austro-węgierskie było ich najbliższym sojusznikiem. Krakowskie „Nowości ilustrowane” w 1910 roku umieściły artykuł pod tytułem „Rewelacje nawróconego szpiega”, w którym stwierdzały, że „rząd pruski utrzymuje w Galicji cały […]
Dzwony cerkwi pw. Uspenija (Zaśnięcia) Najświętszej Maryi Panny (Wołoskiej)
Obok świątyni metropolitalnej pw. św. Jura niezwykle cenny zestaw dzwonów posiadała XVII-wieczna cerkiew pw. Uspenija (Zaśnięcia) Najświętszej Maryi Panny, zwana też cerkwią wołoską. Dzwonnica cerkwi, powszechnie zwana wieżą Korniakta – ku czci i pamięci jej fundatora, bogatego lwowskiego kupca greckiego pochodzenia Konstantego Korniakta, jest unikatowym zabytkiem lwowskiej architektury, jednym z najbardziej znanych obiektów w historii […]
Lwowskie sensacje. Złodzieje i wariaci
Stołeczne królewskie miasto Lwów w ciągu wieków było sławne ze swoich obywateli, którzy byli, tak by mówiąc, „nie całkiem w kondycji”. Bycie wariatem było nawet popularne, zaś złodziejom i mordercom prasa poświęcała obszerne reportaże, opisując ich wyczyny we wszystkich szczegółach. Procesy sądowe były widowiskiem, na które zbierały się tłumy ludzi z różnych warstw społecznych i […]
Szlify talentu Stanisława Sławomira Niciei. Część 1
Jeszcze nie tak dawno młody pracownik naukowy zbierał we Lwowie (oczywiście, nie tylko we Lwowie) materiały naukowe, szperał w archiwach i bibliotekach, przemierzał najdalsze ścieżki Cmentarza Łyczakowskiego, marzył o odbudowie Cmentarza Orląt… Na pewno w głowie jego było też wiele innych wspaniałych planów. A obecnie trzymam w ręku dwa tomy „Księgi Jubileuszowej” ofiarowanej profesorowi Stanisławowi […]
Dzwony greckokatolickiej katedry pw. św. Jura
Cenne zabytkowe dzwony posiadała również greckokatolicka katedra pw. św. Jura. Wśród nich unikatowy dzwon, najstarszy we Lwowie, a nawet w całej Ukrainie. Odlany był w roku 1341 przez ludwisarza Jakuba Skórę, a poświęcony imieniem „św. Dmytro” przez archimandrytę Eutymiusza. Na płaszczu dzwonu zachował się napis cyryliczny, który świadczy o tak zasłużonej i starożytnej jego proweniencji: […]
Polska rzeźba w zbiorach Lwowskiej Galerii Sztuki
Literatura z historii sztuki lwowskiej i muzealnictwo lwowskie wzbogaciło się o jeszcze jedną niezwykle cenną publikację. Jest to Katalog zbiorów „Rzeźby polskiej i z Polską związanej – wiek XIX-XX w Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki imienia B. Woźnickiego” pióra Igora Chomyna, znanego lwowskiego muzealnika i historyka sztuki. Jest to monumentalna praca naukowa, która zawiera ponad 540 […]
Uroczystości w Katedrze Ormiańskiej
Grudzień 2021 roku we Lwowie jest bogaty w wydarzenia kulturalne, kościelne i pamiątkowo-historyczne. Kilka dni temu odbyła się uroczystość dziesięciolecia przekazania wiernym dawnego kościoła ojców jezuitów (obecnie garnizonowa świątynia UGKC) i zakończenia prac konserwatorskich przy XVIII-wiecznej polichromii w nawie głównej, zaś 16 grudnia odbyło się kolejne podniosłe wydarzenie. Otóż tego dnia w katedrze ormiańskiej pw. […]
