Autor: Iwan Bondarew

Legendy starego Stanisławowa. Część 58 Zagadkowy pagórek w parku
Historia

Legendy starego Stanisławowa. Część 58

Czołgowa góra Absolutnym rekordzistą interesujących historii jest pagórek w parku Szewczenki. Wiemy, że jest to sztucznie usypany pagórek, a o tym, kto go usypał, jest mnóstwo wersji. Wymienia się w nich więźniów więzienia „Dąbrowa” i ich żony, ochroniarzy więziennych i grupę satanistów. Niedawno dołączyli do nich czołgiści. Późnym wieczorem 31 marca 1944 roku dwadzieścia maszyn […]

Wzlot i upadek Hansa Krügera Jedna z bram stanisławowskiego getta, zdjęcie z archiwum Yad Vashem
Historia

Wzlot i upadek Hansa Krügera

Do historii można wejść, można się też w niej uwikłać. Ten człowiek tak właśnie uczynił. Rozbryzgując krew tysiąca mieszkańców miasta, pozostał wielką czerwoną plamą w historii wojennego Stanisławowa. Żydowskie matki w getcie straszyły nim nieposłuszne dzieci. Mowa tu o szefie stanisławowskiego gestapo hauptsturmführerze SS Hansie Krügerze. Był tu „pierwszy po Bogu”, chociaż jego stopień w […]

Legendy starego Stanisławowa. Część 57 Ulica Słowackiego, pocztówka z kolekcji Wołodymyra Szulepina
Historia

Legendy starego Stanisławowa. Część 57

Nieznany pomnik Iwano-Frankiwsk widział na swych ulicach i placach wiele pomników – betonowych, spiżowych, gipsowych, marmurowych, popiersia i całe postacie, obeliski i elementy techniki na postumencie. Niewiele z nich dotrwało do naszych czasów, ale te ocalałe mieszkańcy szanują i pielęgnują. Jest jednak jeden pomnik, obok którego przechodzą co dnia, zupełnie go nie zauważając. Stoi tam […]

Zdjęcia lotnicze Ulica Sapieżyńska, pocztówka z kolekcji Ołeha Hreczanyka
Historia

Zdjęcia lotnicze

Przed kilkoma laty krajoznawca Serhij Petrycki dokonał sensacyjnego odkrycia – odszukał najstarszy film ze Stanisławowa, datowany na 1917 rok. Niedawno znalazł jeszcze jeden wyjątkowy artefakt. Tym razem są to zdjęcia z lotu ptaka i znów z 1917 roku! Album majora Peristego Aby znaleźć w Internecie coś interesującego nie wystarczy wygooglać słowo „Stanisławów”. To, co tam […]

Legendy starego Stanisławowa. Część 56 Ulica Słowackiego w Stanisławowie, zdjęcie ze strony polona.pl
Historia

Legendy starego Stanisławowa. Część 56

Operacja „Bateryjki” We wspomnieniach Petra Werszyhory – kierownika wywiadu oddziału partyzanckiego Kowpaka, działającego w latach II wojny w terenie podkarpackim – jest kilka wzmianek o Stanisławowie. Na przykład pisze on, że w lipcu 1943 roku w lasach pod miastem oddział natknął się na obóz żydowski. Około stu Żydów cudem przeżyło likwidację stanisławowskiego getta i ukrywali […]

Legendy starego Stanisławowa, Część 55 W tym podwórku ukrywała się rodzina rabina z Ottyni
Historia

Legendy starego Stanisławowa, Część 55

Żydowski bunkier W czasie okupacji Niemcy zdecydowanie postanowili uwolnić Stanisławów od Żydów. Wszystkich spędzono do getta, po czym część rozstrzelano, a resztę wywieziono do obozu zagłady w Bełżcu. 23 lutego 1943 roku Stanisławów został oficjalnie uznany za „Judenfrei” – czyli miasto wolne od Żydów. Jednak w rzeczywistości tak nie było. Wiele rodzin żydowskich ukrywało się […]

Był w mieście arsenał Widok na arsenał od strony ul. Św. Stanisława. W głębi widoczny jest Dom starców i kalek (ul. Halicka 14), zdjęcie z archiwum Myrosława Wołoszczuka
Historia

Był w mieście arsenał

Lwów sławi się swymi muzeami, których posiada niejeden dziesiątek. Jednym z najbardziej interesujących jest Muzeum Arsenał, mieszczący się w starej zbrojowni z XVI wieku. Posiada największą kolekcję broni białej na Ukrainie. Stanisławów też miał swój arsenał, który swymi rozmiarami nie ustępował lwowskiemu. Miał interesująca historię i mógłby zostać ozdobą miasta. Niestety nie został… Tu odlewano […]

Legendy starego Stanisławowa. Część 54 Stanisławowskie getto po operacji specjalnej, zdjęcie ze źródeł internetowych
Historia

Legendy starego Stanisławowa. Część 54

Pierze 31 marca 1942 roku w Stanisławowie spadł śnieg. Właściwie, to mieszkańcy miasta myśleli, że to śnieg. Był on jednak jakiś dziwny – nie był zimny i nie topniał. Dopiero później okazało się, że to nie śnieg, a… pierze. Zwykłe gęsie pierze na poduszki i pierzyny. Mieszkańcy zrozumieli od razu, skąd wieje wiatr. A wiał […]

Jedenastu przyjaciół Mirosława Siczyńskiego Mirosław Siczyński bywał w Białym Domu w Waszyngtonie, zdjęcie ze źródeł internetowych
Historia

Jedenastu przyjaciół Mirosława Siczyńskiego

Siczyński miał charakter awanturnika. Gdy wybuchła I wojna światowa, przebywał w dalekiej Szwecji. Miał pracę, jako tako ułożone życie, interesujący krąg znajomości. Wydawać by się mogło – czegóż mu jeszcze potrzeba? Ale nie! Siczyński postanawia jechać do Austrii i zaciągnąć się do Legionu Strzelców Siczowych. To, że jest poszukiwany, absolutnie go nie obchodzi. Profesor i […]

Legendy starego Stanisławowa. Część 53 Cukiernia Włodzimierza Skruta, zdjęcie z archiwum Włodzimierza Skruta juniora
Historia

Legendy starego Stanisławowa. Część 53

Kule też kosztują O przestępstwach szefa stanisławowskiego gestapo Hansa Krügera napisano wiele. Niedawno przeczytałem interesujący fragment jego „wojennej biografii”. 12 października 1941 roku Niemcy przeprowadzili masowe rozstrzeliwanie Żydów na cmentarzu za obecnym jeziorem. Wówczas od kul broni maszynowej zginęło około 10 tys. osób. Było wielu rannych, którzy wieczorem wydostali się z rowów. Rano delegacja żydowska […]

X