W piątek, 31 października w Bazylice Metropolitalnej pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie odprawiona została uroczysta Msza Święta. Eucharystii przewodniczył abp Mieczysław Mokrzycki, metropolita lwowski. W nabożeństwie uczestniczyli konsul generalny RP we Lwowie Marek Radziwon wraz z przedstawicielami Konsulatu RP we Lwowie, kapłani, przedstawiciele polskich organizacji ze Lwowa i Ziemi Lwowskiej, młodzież szkolna, goście z Polski oraz Polacy ze Lwowa. Msza została uświetniona przez chór Katedry Lwowskiej im. św. Jana Pawła II pod dyrekcją wieloletniego dyrygenta i organisty Bronisława Pacana.
W homilii abp Mokrzycki przypomniał, że z tej ziemi lwowskiej, przesiąkniętej krwią obrońców, pochodzi Nieznany Żołnierz, którego szczątki w roku 1925 przeniesiono do Warszawy. „Nie znamy jego imienia, ale znamy jego miłość. Nie wiemy, kim był, ale wiemy, dla kogo i za co zginął. On jest synem tej ziemi – a przez swoją ofiarę stał się synem całej Polski” – mówił arcybiskup.
Metropolita podkreślił, że grób Nieznanego Żołnierza „mówi bez słów, a jednak z mocą większą niż tysiące przemówień – o miłości, ofierze i wierze, która była siłą naszych przodków”.
Po mszy odbył się koncert „Niech się Polska przyśni Tobie”, podczas którego zabrzmiała kantata „Nieznany Żołnierz” autorstwa Mieczysława Sołtysa do słów Stanisława Rossowskiego. Utwór był skomponowany w 1925 roku na cześć Bezimiennego Bohatera z Cmentarza Orląt Lwowskich.
Sto lat temu, 31 października 1925 roku, w katedrze lwowskiej wystawiono trumnę ze szczątkami Nieznanego Żołnierza. Potem została przewieziona specjalnym pociągiem do Warszawy, zatrzymując się po drodze ,gdzie również oddawano mu hołd. W stolicy Polski trumna została przyjęta z najwyższymi honorami. 2 listopada w Grobie Nieznanego Żołnierza spoczął symbol wszystkich poległych za Ojczyznę.
Podczas tegorocznych obchodów zabrzmiała ta sama kantata, którą wykonano w 1925 roku. Część instrumentalna utworu zaginęła w ciągu minionego stulecia. Profesor Ignacy Zalewski z Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, na prośbę doktora Michała Piekarskiego, dokonał jej rekonstrukcji na podstawie zachowanych nut. Dzięki temu dzieło mogło zabrzmieć ponownie w pełnej wersji. Prapremiera odbyła się w katedrze lwowskiej, następnie zostanie wykonana w Warszawie.
– Odczułam ogromną radość, bo to rzeczywiście wielkie wydarzenie. Jestem dumna ze swojego dziadka, że to właśnie jego utwór zabrzmiał, kiedy żegnano szczątki Nieznanego Żołnierza, kiedy on odjeżdżał ze Lwowa do Warszawy – mówiła Maria Sołtys, muzykolog i wnuczka kompozytora. – Bardzo się cieszę, że mógł zabrzmieć ten utwór w takiej oprawie jak dziś.
– Kiedy pojawiła się inicjatywa wykonania tego utworu po stu latach, chciano, żeby zabrzmiał tak, jak sto lat temu. Dlatego długo zastanawiano się, kto mógłby to zrobić. Kompozytor, który podjął się tej pracy, powiedział, że jest dumny, iż może przyczynić się do wykonania tego dzieła, że spełnił swój obowiązek patrioty. I to jest piękne. Wokół tego patriotycznego dzieła zgromadziło się grono ludzi o podobnych wartościach – dodała Maria Sołtys.
– Jesteśmy zaszczyceni, że mogliśmy wspólnie z mieszkańcami Lwowa oddać hołd wielkiemu Polakowi. Nie znamy jego imienia, ale był bohaterem nad bohaterami. Nieznany Żołnierz, który stąd, ze Lwowa, sto lat temu przemierzył drogę do Warszawy, by spocząć i spotykać się ze swoimi rodakami – mówiła dr Anna Koprowicz, konsultantka Stowarzyszenia Pierwszorzędnych Inicjatyw, organizatora wydarzenia. – To przedsięwzięcie pokazuje wielkich twórców, żyjących i tworzących we Lwowie. Nasze marzenie się spełniło. Udało się nam zaprosić znakomitych artystów, m.in. zespół Kalofonia, skrzypaczkę Marię Polaczok oraz Olenę Maceluk, organistkę Narodowej Filharmonii Lwowskiej – dodała.
W katedrze lwowskiej, gdzie sto lat temu żegnano bezimiennego obrońcę, zabrzmiała ta sama modlitwa i ta sama muzyka. Historia zatoczyła krąg.
Po koncercie można było obejrzeć także wystawę „Żołnierska pamięć. Setna rocznica powstania Grobu Nieznanego Żołnierza – historia i tradycje”, przygotowaną z inicjatywy Konsulatu Generalnego RP we Lwowie przez Mateusza Napieralskiego z Wojskowego Centrum Edukacji Obywatelskiej im. płk. dypl. Mariana Porwita. Konsulat zorganizował również cykl wykładów o historii Grobu Nieznanego Żołnierza dla młodzieży szkolnej i organizacji polskich ze Lwowa i regionu. Uczniowie Liceum nr 10 im. Marii Magdaleny przygotowali prace plastyczne w konkursie „Nieznany Żołnierz ze Lwowa”.
Pomysłodawcą i organizatorem przedsięwzięcia jest szczecińskie Stowarzyszenie Pierwszorzędnych Inicjatyw.
Honorowy Patronat nad wydarzeniem objęli: Konsulat Generalny RP we Lwowie oraz Kuria Archidiecezji Lwowskiej.
Patronat medialny objęli m.in. Polskie Radio Szczecin SA, Nowy Kurier Galicyjski, a także radio i TV Kuriera Galicyjskiego.
Anna Gordijewska






























