Pozostało tych fotografii i mało, i dużo. Żal, że nie ma ich więcej – tych dokumentujących rodzinne wydarzenia i tych robionych na lwowskich ulicach oraz utrwalających sceny z życia w koszarach 5 Pułku Artylerii Lekkiej we Lwowie.
Dziadek, Romuald Kozłowski, chętnie sięgał po aparat fotograficzny. Kadry raczej reporterskie, chociaż jest kilka świadczących o „malarskim” spojrzeniu fotografa-amatora. Ot, choćby zdjęcie budynku dworca kolejowego widzianego z perspektywy al. Focha. Do jednych z ciekawszych należy też zdjęcie dokumentujące prace przy układaniu kostki brukowej na pl. Mariackim. Nie tyle samo ujęcie, lecz rozmiary owej kostki budzą zainteresowanie. Ależ to była spora kostka!
Nie wiadomo dokładnie, kiedy się zaczęła przygoda dziadka z aparatem, ale chyba szybko przerodziła się w prawdziwą pasję. Z aparatem wyjechał ze Lwowa do Bydgoszczy, do Szkoły Podchorążych dla Oficerów, gdzie na celowniku jego obiektywu znaleźli się koledzy ze Szkoły i kadra nauczycielska, ćwiczenia, zawody, chwile relaksu. Tak powstał m.in. prywatny album szkolny z lat 1928–1930. Notabene, kilka zdjęć autorstwa dziadka umieszczono w Księdze Pamiątkowej Szkoły. Nie zabrakło zdjęć z III Międzynarodowych Okrężnych Wyścigów Automobilowych – Grand Prix Lwowa w 1933 r., a także z kilku „rocznicowych” defilad. Zachował się też album, w którym dziadek pracowicie pod każdym zdjęciem wpisywał użyte przesłony i czas naświetlania. Jest również mała wkładka z wklejonymi zdjęciami o niewielkim formacie, wykonanymi aparatem „szpiegowskim” – małoobrazkowym, prawdopodobnie marki SIDA. Prawdopodobnie, gdyż aparat nie zachował się wśród rodzinnych pamiątek…
Dla Czytelników Nowego Kuriera Galicyjskiego mały wybór zdjęć z przedwojennego Lwowa.
Autor zdjęć: kpt. sł. st. art. Romuald Kozłowski (1903–1944), zmobilizowany w 1939 do sztabu AD 5 DP gen. Zulaufa, uczestnik Obrony Warszawy; wzięty do niewoli, zginął w oflagu w Dössel.
Anna Kozłowska-Ryś
Tekst ukazał się w nr 15-16 (451-452), 30 sierpnia – 16 września 2024
