Interpretujemy poezję patronki fot. Krzysztof Szymański / Nowy Kurier Galicyjski

Interpretujemy poezję patronki

Zgodnie z tradycją po zakończeniu roku szkolnego dzieci i młodzież Liceum nr 24 im. Marii Konopnickiej i ich koledzy z innych szkół nauczających języka polskiego wzięli udział w XXXI edycji konkursu recytatorskiego „Maria Konopnicka – dzieciom i młodzieży”.

Przed ponad 30 laty z inicjatywą tego rodzaju popularyzacji twórczości patronki szkoły wystąpił ówczesny polonista Władysław Łokietko. Idea konkursu została zaakceptowana przez uczniów szkoły i później dołączyli do nich koledzy z lwowskiej szkoły nr 10 – wówczas jeszcze nie było innej formy nauczania języka polskiego na naszych terenach. Z czasem konkurs stał się popularną prezentacją umiejętności recytatorskich i zakreślał coraz szersze kręgi – do Lwowa zaczęli przyjeżdżać uczniowie z sobotnio-niedzielnych szkół praktycznie z całej Ukrainy. Od wielu lat wagi imprezie dodały atrakcyjne nagrody, fundowane przez prezesa Fundacji Dziedzictwo Kresowe Jana Sabadasza – notabene absolwenta szkoły nr 24. Niestety okres pandemii covid19, a potem rosyjska agresja zmniejszyły ilość uczestników, a organizatorów zmusiły do szukania innych form kontaktu. Wówczas narodziła się idea konkursu on-line, która bardzo popularna była podczas jubileuszowej XXX edycji konkursu. A nawet w tym roku jurorzy mieli możliwość wysłuchać recytacji Blanki Amayi Pustuły, na stałe mieszkającej w… Hiszpanii. Otóż konkurs zakreśla międzynarodowe kręgi.

5 czerwca br., pomimo zakończonego roku szkolnego, korytarze Liceum nr 24 wypełniły się gwarem. W tym roku na konkurs przybyły wraz z wychowawczyniami dzieci z Sambora, Stryja, Strzelczysk, Gródka, a również uchodźcy z terenów objętych działaniami wojennymi, ale aktualnie mieszkający we Lwowie i tu uczący się języka polskiego.

Rozpoczęcie konkursu też było nietradycyjne. Na sali zasiedli uczestnicy konkursu w różnych grupach wiekowych, ich rodzice, opiekunowie, członkowie jury, nauczyciele szkoły. Konsulat Generalny RP we Lwowie reprezentowała konsul Dorota Dmuchowska. Pani konsul przekazała organizatorom nagrodę specjalną od placówki dyplomatycznej.

Witając gości i uczestników dyrektor szkoły pani Marianna Pyłyp zaznaczyła:

– Z ogromną radością i dumą witam Państwa na XXXI edycji konkursu „Maria Konopnicka – dzieciom i młodzieży”. Witam wszystkich uczestników konkursu i cieszymy się, że Maria Konopnicka inspiruje was do czytania i wyrażania siebie. Wasza tu obecność jest dowodem, że jej słowo wciąż żyje w waszych sercach i waszej wrażliwości. Dziękujemy nauczycielom i rodzicom, którzy wspierają młode talenty. Życzę wszystkim uczestnikom sukcesu, satysfakcji z możliwości wyrażenia siebie przez sztukę.

Konsul Dorota Dmuchowska zwróciła się do zebranych:

– Szanowna Pani dyrektor, szanowne jury, a przede wszystkim wy, konkursanci, którzy dzisiaj na tej scenie będziecie zmagać się z poezją Marii Konopnickiej. Jest to najlepsze miejsce, by zaprezentować twórczość znanej poetki, która patronuje tej szkole. To już XXXI edycja – całkiem niezła tradycja. Cieszę się i pragnę podziękować pani dyrektor, że kontynuuje tę tradycję. Obcowanie z polskim słowem jest wartością samą w sobie. Przez poezję można wyrazić dużo więcej, jak prozą. Poezja jest bardzo pojemnym tworzywem. Cieszę się, że do was trafiają słowa poetki i dziś przedstawicie je w swojej interpretacji. Życzę wam sukcesów, ale przede wszystkim satysfakcji, że jesteście tu i z tego czerpiecie radość. Wszystkim życzę owocnej pracy i dobrej zabawy.

fot. Krzysztof Szymański / Nowy Kurier Galicyjski

Dalej nastąpiła niespodzianka – widzów powitał odrodzony zespół „Tęcza”, który przed laty aktywnie działał w szkole i był jej artystyczną wizytówka. Dzieci przedstawiły trzy tańce: poloneza, krakowiaka i lwowską polkę w układach opracowanych przez kierownika zespołu Edwarda Sosulskiego. By dzieci miały czas na zmianę strojów, w przerwach pomiędzy tańcami deklamowane były wiersze Marii Konopnickiej. W tak podniosłym nastroju jurorzy przystąpili do przesłuchania uczestników konkursu, rozpoczynając od najmłodszej grupy wiekowej. W tym czasie starsze dzieci i młodzież udali się na Cmentarz Łyczakowski, by złożyć wieniec na grobie patronki szkoły i zaśpiewać „Rotę”.

Oceniali występy uczestników konkursu w części recytatorskiej: Anna Gordijewska prezes Stowarzyszenia „Kurier Galicyjski”, Maria Szymańska – wiceprezes Centrum im. Mikołaja Reja, Krzysztof Szymański – aktor Teatru Polskiego we Lwowie oraz Artur Żak – dziennikarz Radia Lwów. Natomiast prace artystyczne oceniała grupa malarzy zrzeszonych w Lwowskim Towarzystwie Miłośników Sztuk Pięknych z wiceprezesem Aleksandrem Dworskim na czele.

Nastąpiły przesłuchania konkursowe i tu należy podkreślić niezwykle wyrównany poziom wszystkich uczestników. Trudno było wyłonić zwycięzcę praktycznie w każdej grupie wiekowej. W tej najmłodszej uroczo wyglądały scenki poetyckie – recytacja wiersza w połączeniu z odpowiednimi do treści atrybutami, czy nawet strojem. Świadczy to o tym, że nie tylko dzieci przygotowywały się do deklamacji, ale że ich rodzice wzięli aktywny udział w przygotowaniu występu.

fot. Krzysztof Szymański / Nowy Kurier Galicyjski

Praktycznie nie było powtarzających się utworów, co dobrze świadczy o przeprowadzonych na etapie szkolnym eliminacji. Im starsza grupa, tym poważniejsze tematy poruszano. Jury poruszył „Monolog Marii Konopnickiej” w wykonaniu Olgi Ostapenko z Kijowa, a mieszkającej obecnie we Lwowie. Recytatorka wystąpiła z piórem i w stroju z epoki poetki, siedząc i spisując niby jej myśli. Dodatkowe wrażenie sprawiło podobieństwo recytatorki do Marii Konopnickiej.

Przy przyznaniu kolejnych miejsc były prawdziwe kłopoty, bo praktycznie na I miejsca zasługiwało po kilku uczestników. Dzięki organizatorom udało się „wygospodarować” dodatkowe nagrody – wyróżnienia, by chociaż w jakiś sposób godnie ocenić uczestników. Dzięki nagrodzie specjalnej ufundowanej przez Konsulat generalny RP we Lwowie mogliśmy godnie ocenić występ Juliany Cyciuk z Chersonia, a mieszkającej obecnie pod Żółkwią i dojeżdżającej co dnia do Liceum nr 10 we Lwowie.

U obu tych uczestniczek jurorzy podkreślili wspaniałe opanowanie języka polskiego.

Podsumowując wrażenia powiem, że ta edycja konkursu sprawiła na jurorach bardzo pozytywne wrażenie. Dzieci i młodzież pokazali wspaniałe opanowanie tekstu, przedstawili własną interpretację utworu i wysoki poziom artystyczny. Natomiast w rozmowie z panią dyrektor odznaczyliśmy wspaniałą organizację całej imprezy i przygotowanie młodzieży przez wychowawczynie, zarówno w szkołach lwowskich, jak i spoza Lwowa. Mamy nadzieję, że kolejne edycje tej wspaniałej uczty poetyckiej będą stały na równie wysokim poziomie.

Krzysztof Szymański

fot. Krzysztof Szymański / Nowy Kurier Galicyjski

Protokół XXXI Konkursu Recytatorskiego „Maria Konopnicka – dzieciom i młodzieży”
Lwów, 05.06.2025 r.
Jury w składzie:
Anna Gordijewska – prezes Stowarzyszenia „Kurier Galicyjski”, Maria Szymańska – wiceprezes Centrum im. Mikołaja Reja, Krzysztof Szymański – aktor Teatru Polskiego we Lwowie oraz Artur Żak – dziennikarz Radia Lwów
Wysłuchawszy w dniu 5 czerwca 2025 r. 36 recytatorów przyznało
w kategorii dzieci od lat 7 do 10:
I miejsce – Karolina Timanowa
II miejsce – Sebastian Szeter, Alicja Maria Kaczyńska
III miejsce – Marian Partyka, Barbara Naumowa
Wyróżnienia – Karolina Łozyńska, Karol Kots, Daniel Guleczko,
Karolina Haber, Bożena Forkuca, Karolina Rostowszczykowa, Andrij Bojkiw

W kategorii młodzieży od lat 11 do 14:
I miejsce – Konstancja Nesterec
II miejsce – Anna Traczuk, Marta Syroiszka
III miejsce – Krystyna Onufrak, Julia Fedosowa
Wyróżnienia – Paweł Jaworski, Krystyna Lepesewycz, Marta
Wiącek, Blanka Amaya Pustuła

W kategorii młodzieży od lat 15 do 18:
I miejsce – Olga Ostapenko
II miejsce – Adrian Szwarc
III miejsce – nagrody nie przyznano
Wyróżnienia – Zofia Panoczko

Grand Prix – Daria Purska (Lwów)

Nagroda specjalna od Konsulatu Generalnego we Lwowie – Juliana Cyciuk (Lwów)

W kategorii dzieci od lat 7 do 10 (poezja śpiewana):
I miejsce – nagrody nie przyznano
II miejsce – Radysława Sawko (Lwów)
III miejsce – nagrody nie przyznano
Wyróżnienia – Anna Momiyk, Eugeniusz Gajda

Wyniki Konkursu plastycznego:
Młodsza grupa (6-10 lat)
I miejsce – Alicja Maria Kaczyńska (Lwów)
II miejsce – Anatol Klimeniuk (Lwów), Myroslawa Sawko (Lwów)
III miejsce – Dawid Rotsztejn (Lwów)
Wyróżnienia (młodsza grupa 6-10 lat) – Ksenia Bagan

Średnia grupa (11-14 łat)
I miejsce – Maria Wowkiw (Stryj)
II miejsce – Zofia Paulina Kaczyńska (Lwów)
III miejsce – Anastazja Owczarenko (Lwów)
Wyróżnienia (średnia grupa 11-14 lat) – Wiktoria Pospolitak, Zlata Poszywak, Julia Forostyna

Starsza grupa ( 15-18 lat)
I miejsce – Anżela Melichowa (Lwów)

X