• Spadek i wizja

    450 lat temu powstało jedno z najpotężniejszych państw ówczesnej Europy – Rzeczpospolita Obojga Narodów. Zawarta 1 lipca 1659 roku w Lublinie unia Korony Polskiej i Wielkiego Księs...
  • Pamięć. Pojednanie. Prawda

    Obchody 76 rocznicy Rzezi Wołyńskiej na Ukrainie. ...
  • Czy wśród pustelników w Puszczy byli Pol...

    Kapliczka w pieczarze Puszczy Pustelnika, położonej koło nadzbruczańskiej wioski Kręciłów w rejonie husiatyńskim całkowicie słusznie może nosić miano najstarszego czynnego obiektu ...

aktualności

Warszawa – uroczystości ku czci ofiar rzezi wołyńskiej

13/07/2019 13:36

W Warszawie uczczone zostaną ofiary rzezi wołyńskiej. W Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Ludobójstwa, dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej, prezydent Andrzej Duda złożył wieńce przed pomnikiem Rzezi Wołyńskiej w Warszawie.

Pogoń Lwów Amatorska wygrała z Orłem Bydgoszcz

11/07/2019 16:13

W towarzyskim meczu sekcja sportowo-rekreacyjna Pogoni Lwów pokonała Orła Bydgoszcz 5:2. Po meczu piłkarze i kibice dzielili się wrażeniami przy wspólnym grillowaniu.

Ruszyła Piesza Pielgrzymka Pokoju i Pojednania do Bołszowiec

10/07/2019 15:28

Pieszą Pielgrzymkę Pokoju i Pojednania do sanktuarium Matki Bożej w Bołszowcach co roku organizują franciszkanie konwentualni.

Gośćmi Miesiąca Spotkań Literackich we Lwowie będą również Polacy

10/07/2019 05:53

Rozpoczął się maraton literatury Europy Środkowo-Wschodniej. Gościem specjalnym Miesiąca Spotkań Literackich jest Rumunia. Wśród pisarzy z Ukrainy, Czech, Słowacji, Rumuni i Mołdawii będzie reprezentowana również Polska.

Jerzy Giedroyć i Bohdan Osadczuk – współpraca dwóch intelektualistów

09/07/2019 17:13

88. Spotkanie Ossolińskie poświęcone było wybitnym postaciom w powojennych stosunkach polsko-ukraińskich – redaktorowi paryskiej „Kultury” Jerzemu Giedroyciowi i profesorowi Uniwersytetu Berlińskiego Bohdanowi Osadczukowi.

Prace konserwatorskie na Cmentarzu Łyczakowskim. Sezon 2019

09/07/2019 17:06

Startuje kolejny sezon polsko-ukraińskich prac konserwatorskich na terenie Cmentarza Łyczakowskiego.

Dwa stulecia Ossolineum – dwa stulecia współpracy polsko-ukraińskiej

09/07/2019 17:01

Kolejne Spotkanie Ossolińskie odbyło się w największej sali Lwowskiej Narodowej Naukowej Biblioteki Ukrainy im. W. Stefanyka. W dawnej siedzibie Ossolineum została zaprezentowana książka „200 lat Ossolineum”, wydana we Wrocławiu do jubileuszu Zakładu Narodowego im. Ossolińskich.

Wolontariusze z Polski zorganizowali wakacje dla dzieci z Ukrainy

09/07/2019 09:48

W ramach „Akcji Ukraina” wolontariusze Fundacji Indywidualności Otwartych z Krakowa przeprowadzili tygodniowe rekolekcje w formie półkolonii dla dzieci polskiego pochodzenia z Pnikuta i Mościsk w obwodzie lwowskim.

Oświadczenie redakcji oraz współpracowników Kuriera Galicyjskiego w związku z nieupoważnionym przedrukiem materiałów przez tygodnik „Tylko Polska”

09/07/2019 07:45

W związku z powtarzającymi się w ostatnim czasie przypadkami nielegalnego przedrukowywania obszernych fragmentów Kuriera Galicyjskiego jesteśmy zmuszeni zmienić dotychczasowe zasady udzielania zgody na wykorzystywanie tekstów publikowanych na łamach naszego portalu oraz dwutygodnika.

publicystyka

Gdańsk w Koronach ormiańskich i stanisławowskich

10/07/2019 04:41

Wochczujn kez Mariam!

Jak Polacy Charków budowali. Część LII

09/07/2019 04:24

Polscy architekci, urodzeni lub pośrednio związani z Charkowem

„Polacy we Lwowie 1944–1959”

08/07/2019 08:20

W dniu 3 czerwca 2019 na Uniwersytecie Rzeszowskim odbyła się publiczna obrona rozprawy doktorskiej Piotra Olechowskiego „Polacy we Lwowie 1944–1959”.

Spisek porucznika Deblessema. Część 3

08/07/2019 08:13

Wszelkie wspomnienia są rzeczą subiektywną. Ich autorzy starają się przypisać sobie jak najwięcej osiągnięć i przerzucić na innych swe porażki. Aby uzyskać realny kształt wydarzeń należy porównać kilka wspomnień. Wydarzenia 25 maja 1919 roku przedstawiają polscy, ukraińscy i niemieccy ich uczestnicy. Zaczniemy od Deblessema.

78. rocznica mordu na profesorach polskich we Lwowie

05/07/2019 09:33

W dniach 2-4 lipca, w 78. rocznicę mordu popełnionego na profesorach polskich na Wzgórzach Wuleckich we Lwowie odbyły się uroczystości upamiętniające tę tragedię, z udziałem duchowieństwa obrządku łacińskiego.

Lato, wczasy, słońce…

04/07/2019 10:02

Ponieważ mamy okres letni, upalną pogodę, wakacje – więc pora na coś lekkiego. Oto co pisała prasa lwowska w czerwcu 1929 roku.

Prace konserwatorskie w świątyniach lwowskich. Sezon 2019

01/07/2019 04:37

W sezonie 2019 roku polsko-ukraińska grupa konserwatorów kontynuuje w szerokim zakresie prace rozpoczęte w ubiegłych latach. Dotyczy to prac w katedrze Łacińskiej, w katedrze Ormiańskiej, w kościele pw. św. Antoniego na Łyczakowie i w kościele pojezuickim pw. św. Piotra i Pawła – obecnie greckokatolickiej cerkwi garnizonowej.

Julian Oktawian Zachariewicz. Część III

29/06/2019 09:21

Julian Oktawian Zachariewicz – zapomniany ojciec polskiej architektury

Wypadki w dawnym Lwowie

28/06/2019 06:13

Lwowska prasa z początków minionego stulecia dostarcza nam wielu niezwykle ciekawych informacji dotyczących spraw życia codziennego.

Dyskomfort logicznego myślenia

27/06/2019 19:50

Od dłuższego już czasu zanudzam czytelników Kuriera Galicyjskiego tekstami o przeróżnych mechanizmach rządzących dyskusjami, o logice, o błędach, o manipulacjach wszelakich.

O historii należy pisać szczerze…

27/06/2019 09:12

Z Grzegorzem Gaudenem rozmawiał Krzysztof Szymański

Polski orzeł w pomniku Lenina

-a A+

24 czerwca, w ósmą rocznicę ponownego otwarcia odbudowanego Cmentarza Orląt we Lwowie, w kaplicy cmentarnej ustawiono i poświęcono figurę orła, która w czasach II wojny światowej zniknęła z grobu generała Wojska Polskiego – Bolesława Popowicza.

Przybyli liczni przedstawiciele polskich organizacji, kościoła katolickiego, pracownicy Konsulatu Generalnego RP we Lwowie. Mszę świętą w asyście księży z lwowskich parafii odprawił abp Mieczysław Mokrzycki. Szczególnym momentem tych uroczystości było przekazanie przez Konsulat Generalny RP we Lwowie rzeźby orła, stanowiącej kiedyś fragment nagrobka generała Bolesława Popowicza. Jest to orzeł, który kiedyś stał na wysokim cokole z krzyżem i napisem: „śp. Kornel Bolesław Popowicz, generał brygady, legionista, obrońca Kresów Wschodnich, były dowódca korpusu nr VI Lwów. 1878-1937”.
Fot. Konstanty Czawaga

Grób generała znajduje się przed katakumbami w otoczeniu grobów innych zasłużonych dla Lwowa osób: senatora Tadeusza Cieńskiego, hrabiego Aleksandra Skarbka, generałów Wacława Iwaszkiewicza i Tadeusza Rozwadowskiego.

„Błogosław Panie odważnym rodakom, którzy dbają o pamięć narodową. Pobłogosław figurę orła, który był został zbezczeszczony przez władzę sowiecką” – modlił się podczas homilii abp Mieczysław Mokrzycki. „Nasi rodacy walczyli o wolność nie tylko dla siebie, ale zostawili ją dla innych pokoleń – dla nas też. To był prawdziwy cel ich życia. Błogosławieni, którzy pragną sprawiedliwości” – mówił dalej arcybiskup. Na zakończenie uroczystości chór katedry lwowskiej odśpiewał „Rotę”.

Kornel Bolesław Popowicz urodził się niedaleko Sokala. Był absolwentem Uniwersytetu Lwowskiego, walczył na frontach I wojny światowej. 20 marca 1928 roku objął dowództwo okręgu korpusu we Lwowie i pozostał na tym stanowisku aż do przejścia w stan spoczynku w 1935 roku, kiedy to został wybrany na senatora RP. Obowiązki senatora pełnił do swej przedwczesnej śmierci 10 stycznia 1937 roku.

W czasie II wojny światowej i w czasach sowieckich nagrobki ludzi zasłużonych dla Rzeczpospolitej były nie tylko niszczone. Niektóre groby zasypywano warstwą ziemi, na której z czasem wyrosły drzewa i krzewy. Orzeł z nagrobka gen. Popowicza miał jeszcze bardziej niezwykłą historię. Gdy po upadku Związku Sowieckiego, na początku lat dziewięćdziesiątych, przystąpiono do rozbiórki pomnika Lenina we Lwowie, dokonano nie lada odkrycia. Gdy usunięto pomnik i przystąpiono do demontażu cokołu, okazało się, że wewnątrz, obłożona fragmentami żydowskich macew i polskich płyt nagrobnych znajduje się rzeźba orła, w prawie nieuszkodzonym stanie. Orzeł – pochodzący, jak się okazało, z Cmentarza Orląt – ocalał, stanowił bowiem rdzeń betonowego postumentu. Figurą orła zaopiekowało się Towarzystwo Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej. Szczególny udział w jego ocaleniu mieli nieżyjący już kpt. Eugeniusz Cydzik i Stanisław Czerkas. Następnie orzeł został przekazany jako depozyt do Konsulatu Generalnego RP we Lwowie.

Przy grobie Bolesława Popowicza (Fot. Jurij Smirnow)

Obecnie orzeł wrócił na Cmentarz Orląt. W ostatnich latach jest to kolejna ważna uroczystość na polskiej nekropolii. Pierwsza miała miejsce 7 czerwca 2011 roku. Był to ponowny pochówek prochów abp Józefa Teodorowicza. Mamy nadzieję, że podobnych uroczystości będzie więcej. Na Cmentarz Orląt nie wróciły jeszcze słynne lwy, które stały przy łuku chwały, a i sam łuk nie został całkowicie odbudowany. Dotychczas nie odnaleziono miejsca pochówku niektórych zasłużonych ludzi, spoczywających przed wojną na terenie nekropolii, szczątki których były przenoszone do innych grobowców w obawie przed profanacją – m.in. gen. Tadeusza Rozwadowskiego. Nawiązując do tego, konsul generalny RP we Lwowie Jarosław Drozd powiedział: „Dużo lwów biegnie i dużo orłów jeszcze leci na ten cmentarz. Od nas tylko zależy, żeby wszystkie doleciały i dobiegły na miejsce”.

Przy grobie nieznanego żołnierza i przy grobie gen. Popowicza wartę honorową zaciągnęli harcerze. Wielu z obecnych na uroczystościach mieszkańców miasta pamięta jak wyglądał ten cmentarz przed 25 laty. Dla nich jego stan jest triumfem sprawiedliwości nad złem. Tak jak symbolem sprawiedliwości jest powrót orła z nagrobka gen. Popowicza na Cmentarz Obrońców Lwowa. Jest to w pewnym sensie symboliczne zwycięstwo nad totalitaryzmem, który miał trwale zmienić oblicze tej ziemi. Nie zmienił. A przynajmniej nie trwale.

Jurij Smirnow
Tekst ukazał się w nr 12 (184) 28 czerwca – 15 lipca 2013

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2019 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.