• Dżuma, upiór, panika i konie

    Tradycyjnie każdej epidemii towarzyszy panika i masowa psychoza. Obserwujemy to też obecnie w naszym wysokorozwiniętym i, wydawać by się mogło, wykształconym społeczeństwie XXI wie...
  • Rozmyślania na temat propagandy

    Zdawać by się mogło, że o tzw. „Tajnym protokole” do „Paktu Ribbentrop – Mołotow” wszystko już wiadomo. ...
  • Na Bukowinie rumuńskiej stan ścisłej kwa...

    W Rumunii wprowadzono w życie rozporządzenie wojskowe nr 6 – ścisła kwarantanna w Suczawie i okolicznych 8 miejscowościach. Katastrofa w służbie zdrowia w całym kraju – lekarze i p...

aktualności

Polska przeznacza ponad milion złotych na współpracę ze strażakami Ukrainy i Gruzji

01/04/2020 09:23

Szkoła Główna Służby Pożarniczej ze środków Polskiej pomocy realizuje kolejne projekty mające na celu szkolenie strażaków na Ukrainie i w Gruzji w 2020 roku.

Szybkie testy ujawniły koronawirusa u trzech kierowców lwowskiej komunikacji miejskiej

31/03/2020 17:49

Po zbadaniu ponad 200 osób we Lwowie, testy ekspresowe wykazały zarażenie koronawirusem u trzech kierowców komunikacji miejskiej. Pozytywny wynik również potwierdzono u izolowanej w szpitalu pacjentki z zapaleniem płuc.

Kilka refleksji o sytuacji migrantów zarobkowych w Polsce i niektóre propozycje

30/03/2020 17:46

W dniach 15 – 27 marca z Polski na Ukrainę wróciło około 120 tys. ukraińskich pracowników: 101 tys. – przed 26 marca i kolejnych 15 tys. w ciągu 27 marca.

Ponad milion Rumunów wróciło z Włoch i Hiszpanii

30/03/2020 06:13

Rumuński minister zdrowia Victor Costache 26 marca podał się do dymisji. Jego stanowisko zajął dotychczasowy zastępca Nelu Tătaru. Dymisja jest związana ze stanem, które rumuńskie media nazywają „chaosem w służbie zdrowia”.

Odszedł Kazimierz Longher, wiceprezes Związku Polaków w Rumunii

29/03/2020 17:08

Smutna wiadomość dotarła do nas z rumuńskiej Bukowiny. Rano 29 marca w wieku 66 lat odszedł Kazimierz Longher, wiceprezes Związku Polaków w Rumunii. Prawdziwy Bukowińczyk. Polak z Bukowiny.

Ukraina wprowadza stan sytuacji nadzwyczajnej w całym kraju

25/03/2020 14:39

W związku z rozprzestrzenianiem się koronawirusa rząd Ukrainy ogłosił w środę wprowadzenie na terytorium całego kraju stanu sytuacji nadzwyczajnej.

Od 27 marca Ukraina całkowicie zamyka granice dla ruchu pasażerskiego

25/03/2020 13:30

Od piątku 27 marca Ukraina całkowicie zamyka swoje granice dla ruchu pasażerskiego. Taką decyzję podjęła ukraińska rada ministrów. Ponadto rząd ogłosił na terenie całego kraju stan sytuacji nadzwyczajnej.

#zostańwdomu – sztuka przyjdzie do ciebie

24/03/2020 17:35

Instytucje kultury prowadzone lub współprowadzone przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP w związku z czasowym zamknięciem muzeów, filharmonii, oper, teatrów czy bibliotek przygotowały bogatą ofertę, umożliwiającą kontakt ze sztuką poprzez kanały internetowe. MKiDN zachęca do korzystania z tych możliwości – zwiedzania, słuchania koncertów, czytania, oglądania i kontemplowania sztuki.

publicystyka

Monastyrek

30/03/2020 09:28

„Świątynia w grocie” w miejscowości Monastyrek w rejonie borszczowskim obw. tarnopolskiego wygląda jak wzorcowe wcielenie hollywoodzkiej wizji autentycznego pogańskiego sanktuarium.

Rarańcza, Łobaczewska i inne ciekawostki

27/03/2020 07:17

Gazeta Lwowska na przełomie lutego i marca 1930 roku publikowała interesujące materiały, które w jakiś sposób nawiązują do chwili obecnej. Jednym z nich była informacja o obchodach kolejnej rocznicy walk oddziałów polskich pod Rarańczą (ob. Ridkiwci w obw. czernowieckim). Tadeusz Teslar opublikował obszerny artykuł, opisujący bohaterstwo polskiego żołnierza na linii frontu austriacko-rosyjskiego.

Jak Polacy Charków budowali. Część LXV

26/03/2020 05:55

Homeopatia oraz rozwój polskiej farmakologii na terenie guberni charkowskiej

Wira Meniok: W przestrzeni kulturowo-artystycznej Drohobycza i Ukrainy Schulz jest obecny. Nareszcie tu wrócił

23/03/2020 10:14

Już niebawem, na początku czerwca, Drohobycz już po raz dziewiąty przyjmować będzie gości i uczestników Międzynarodowego Festiwalu Brunona Schulza, który co dwa lata odbywa się w jego rodzinnym mieście i stał się jedną z wizytówek tego miasta.

Hotele starego Stanisławowa. Część 1

22/03/2020 07:02

Niewielu wie, że słowo „HOTEL” pochodzi od francuskiego „hote”, co oznacza „gospodarz”. To właśnie gospodami nazywano budynki, w których gospodarze trzymali po kilka pokoi dla zamożnych gości. Prości podróżnicy nocowali w przydrożnych stogach siana lub w karczmach. Jak powstał hotelowy biznes w Stanisławowie? O tym poniżej…

Nie wsłuchujemy się w swoje przeprosiny

22/03/2020 06:49

Historia nie może być instrumentalizowana, zbrodnia nie usprawiedliwia kolejnej zbrodni, a rzeczy trzeba nazywać po imieniu – mówi nowy szef Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej. Od ubiegłego roku, po zmianie władzy w Kijowie, jest nim 34-letni Anton Drobowycz, filozof, krytyk sztuki, wykładowca na uniwersytecie im. M. Drahomanowa.

Polskie rezydencje Żytomierszczyzny. Część 3

21/03/2020 12:00

Ilekroć trafię na nieznany mi wcześniej dworek, cieszę się jak dziecko. Tym razem też miałem sporo szczęścia…

Nie pozwalam by koronawirus zdewastował moje życie

17/03/2020 10:45

Najkrócej i najprościej rzecz ujmując – boję się koronawirusa! Tak, boję się i nie wstydzę się do tego przyznać! Boję się, tak jak miliony innych!

Jak Polacy Charków budowali. Część LXIV

14/03/2020 11:21

Droga od niemieckich do polskich aptek na terenie Charkowa do 1917 roku

Malarstwo batalistyczne Stanisławowa

14/03/2020 08:39

Wiek dwudziesty przetoczył się przez Galicję dwiema światowymi i kilkoma mniejszego formatu wojnami.

Dawne pocztówki wielkanocne

-a A+

Dawne pocztówki świadczą o przeszłości, mimo że treść tych pozdrowień często jest lakoniczna.

Stare kartki w pewny sposób nas wychowują. Możemy dostrzec w nich ciepło, szacunek do bliskich osób oraz pamięć o nich. Życzenia nadesłane przez pocztę – a nie przez internet – mają swój dyskretny urok, są jedyne w swoim rodzaju. Warto je zachowywać.

Iryna Kotłobułatowa zawitała do naszej redakcji, jak obiecała wcześniej, z garścią starych kartek. I nic w tym nie ma dziwnego, ponieważ jest pasjonatką przede wszystkim Lwowa – autorką albumów, kolekcjonerką i filokartystką. Nasza pierwsza rozmowa dotyczyła historii pocztówek oraz kartek bożonarodzeniowych. I znów wróciłyśmy do tematu świątecznych pocztówek, tym razem wielkanocnych.

W.Wodzinowski, Swięcenie. 1910 r. Pocztówka ze zbiorów prywatnych Iryny Kotłobułatowej

Oglądając kartonowe kartki sprzed stu lat oraz czytając ciepłe, pełne uroku życzenia z przeszłości wyobrażasz sobie epokę, w której żyli ci ludzie. – Dawne pocztówki są śladem człowieka na ziemi, śladem tych, kogo już nie ma. Na kartkach świątecznych przedstawiano pisanki, kwiaty, kobiety, dzieci, bazie, baranki, kurczaczki, zajączki. Były rozliczone na każdą kieszeń – opowiada pani Iryna.

We Lwowie praktycznie wszystkie wydawnictwa drukowały pocztówki z okazji świat, ale niestety autorzy tematów świątecznych często są nieznani. – Od początku ubiegłego wieku bardzo popularne były widokówki, w tym naszego miasta, w postaci fotografii. Karty pocztowe często zdobiły rysunki i reprodukcje znanych malarzy, takich jak Wincenty Wodzinowski, Włodzimierz Tetmajer, Teodor Axentowicz. Wykorzystywano również prace mniej znanych twórców. Na pocztówkach wydanych przed 1904 r. tekst z kilku słów pisano wyjątkowo na awersie, a na stronie odwrotnej tylko adres. Dlatego życzenia były dosyć standardowe i lakoniczne – dodaje moja rozmówczyni.

- Nieraz świąteczne życzenia pisano na barwnych i malowniczych widokach Lwowa autorstwa popularnych wówczas malarzy, m.in Stanisława Tondosa, Odo Dobrowolskiego, Adama Setkowicza. Dosyć często do napisania życzeń wykorzystywano pocztówkę z pięknym widokiem Lwowa w ozdobnej winietce, niekiedy tylko zbogaconą inskrypcją Wesołego Alleluja, która świadczyła o charakterze święta – mówi. Na kartach-reprodukcjach tematycznych obrazów znanych malarzy przedstawiano kosz ze święconym, święcenia pokarmów przed chatami, pisanki i ich zdobienie w tle krajobrazu. Teksty nie były różnorodne, najczęściej nadawcy życzyli zdrowych i wesołych świąt. – Okolicznościowe pocztówki w czasie przedświątecznym składały się na obfity asortyment księgarni lwowskich oraz sklepów piśmienniczych i galanteryjnych Jana Bromilskiego, Seyfartha&Dydyńskiego, Dawida Grunda, Leona Propsta, Franciszka Niżałowskiego, Stefana Wierusz Niemojowskiego i in. – opowiada.

Nie zapominano i o tych, kto przebywał daleko od domu. Iryna Kotłobułatowa przytoczyła następujące przykłady. – Na pocztówce pisano nie tylko życzenia. Pamiętam tekst, w którym było napisane o tym, żeby adresat godnie spotkał święto i na jego stole starczyło jedzenia. Podczas I wojny światowej ze Lwowa wyjechało dużo ludzi w obawie przed zajęciem miasta przez wojska rosyjskie. Nie każdy z uchodźców miał możliwość wrócić do Lwowa w 1915 r. po opuszczeniu miasta przez Rosjan. Niejaka Olga w kwietniu 1917 r. troskliwie pisała do Frani Wiśniewskiej, przebywającej w tym okresie we Wiedniu, wysyłając kartkę wielkanocną: „Kochana Franiu! Życzę Ci Wesołych i szczęśliwych Świąt. Chciałam posłać Ci coś, trochę mięsa i słodyczy, ale boję się, bo bardzo kradną, więc dlatego posyłam Ci równocześnie 10 K. Napisz mi zaraz czyś otrzymała. Pamiętaj napisz do wszystkich do domu na Święta. Całuję Cię serdecznie. Olga”.

Pani Kotłobułatowa dodała, że w okresie dwudziestolecia międzywojennego popularność pocztówek nie zmalała. Wręcz odwrotnie, drukowano wtedy ogromną ilość pocztówek widokowych tzw. widokówek. Niestety, świątecznych pocztówek z widokami Lwowa prawie nie było. Natomiast wzrosła ilość kartek o tematyce patriotycznej, na których często przedstawiano młodych ludzi w strojach narodowych lub ludowych. Pojawiły się też karty z nutką żartobliwą.

Dawne kartki i dziś wzruszają, nauczają, kształcą. Może warto w obecnych czasach – dobie Internetu oraz telefonii komórkowej – nie zatracić tej ponad wiekowej tradycji i wysyłać chociaż krótkie, ale z serca płynące życzenia świąteczne swoim bliskim i znajomym. Aby ślad po nas również pozostał.

Anna Gordijewska

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2020 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.