aktualności

Ulicami Lwowa przejechał odremontowany retro-tramwaj Sanok SW1 z 1909 roku

25/08/2019 18:20

We Lwowie odremontowano retro-tramwaj Sanok SW1 z 1909 roku. Unikatowy tramwaj przejechał ulicami miasta i zatrzymał się na placu rynkowym obok Ratusza, gdzie każdy mógł go sfotografować.

Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego gen. broni Rajmund Andrzejczak odwiedził Lwów

23/08/2019 10:07

Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego gen. broni Rajmund Andrzejczak odwiedził Lwów.

Wyjazd rehabilitacyjno-wypoczynkowy dla dzieci niepełnosprawnych z Ukrainy

21/08/2019 11:58

Czterdziestoosobowa grupa dzieci niepełnosprawnych z opiekunami i wolontariuszami z całej Ukrainy wyjechała na dwutygodniowy turnus rehabilitacyjno-wypoczynkowy w okolice Trójmiasta, nad Morze Bałtyckie. Są to dzieci w większości z porażeniami mózgowymi, zespołem Downa oraz autyzmem.

Festyn Fotograficzny we Lwowie

19/08/2019 14:16

Z okazji 180-lecia narodzin fotografii 18 sierpnia we Lwowie zorganizowano pierwszy w tym mieście Festyn Fotograficzny.

Marszałek Senatu RP oddaje hołd zabitemu w Donbasie 20-letniemu Ukraińcowi

19/08/2019 13:53

Podczas wizyty na Ukrainie, marszałek Senatu Stanisław Karczewski wraz z Ambasadorem RP w Kijowie Bartoszem Cichockim oddali hołd poległemu w Ługańsku 20–letniemu ukraińskiemu żołnierzowi.

21 lat Harcerskiej Służby Pamięci na Wschodzie

19/08/2019 13:41

W Polskim Lasku pod Kostiuchnówką poświęcono zrekonstruowaną kaplicę legionową. Stało się to podczas obchodów 21-lecia Harcerskiej Służby Pamięci na Wschodzie, które odbyły się 17 sierpnia.

Marszałek Senatu weźmie udział w upamiętnieniu bitwy pod Kostiuchnówką

16/08/2019 11:53

Marszałek Senatu Stanisław Karczewski rozpoczął w piątek wizytę na Ukrainie, gdzie weźmie udział w uroczystościach upamiętniających bitwę pod Kostiuchnówką i spotka się z harcerzami oraz z Polakami z Łuckiego Okręgu Konsularnego.

Święto Wojska Polskiego we Lwowie

15/08/2019 17:32

Uroczystą mszą św. w katedrze lwowskiej rozpoczęły się uroczystości odpustowe Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny oraz obchody Święta Wojska Polskiego.

19. Międzynarodowy Motocyklowy Rajd Katyński na Ziemi Lwowskiej

15/08/2019 16:21

Na Ukrainę przybyli uczestnicy 19. Międzynarodowego Motocyklowego Rajdu Katyńskiego. 13 sierpnia, po zwiedzeniu Lwowa, polscy motocykliści udali się do Zadwórza, Brodów, Podkamienia i Huty Pieniackiej.

publicystyka

Ostatni bój stanisławowskiej fortecy. Część 2

13/08/2019 09:49

Dalsze wydarzenia, opisujące zajęcie stanisławowskiej fortecy, zaczerpnęliśmy ze wspomnień dwóch osób.

Dominikanie. Część 3

12/08/2019 09:40

Klasztory rzymskokatolickie na Wschodzie Rzeczypospolitej

Legendy starego Stanisławowa. Część 23

11/08/2019 09:31

Pasaż od Gustawa Eiffla

Pierwszy mecz, pierwszy gol. Część 1

10/08/2019 07:48

O Edmundzie Cenarze, osobie, która zapoczątkowała we Lwowie piłkę nożna, faktycznie stając się jego „ojcem chrzestnym”, pisałem już w Kurierze Galicyjskim w 2015 roku (nr 16 (236), 28.08–14.09).

Ulwowiciel kabaretu

09/08/2019 07:36

Codzienność rzadko zajmuje poczesne miejsce w historii, pamięć ludzi i narodów przez całe stulecia napędzają wielkie, często brutalne tryby polityki.

Jak na wieży ratuszowej przechowano żydowską rodzinę

09/08/2019 07:23

Po raz pierwszy usłyszałem tę prawie niewiarygodną historię wiele lat temu z ust honorowego obywatela Drohobycza śp. Alfreda Szrajera. Znał osobiście uratowaną z Holokaustu Irenę Binsztok (Frisz), późniejszą pisarkę.

Adam Marie – tragiczna historia lwowskiego kolejarza

08/08/2019 06:52

Opisując represje z lat pierwszej sowieckiej okupacji przywołujemy zazwyczaj falę brutalnych morderstw bezpośrednio po 17 września 1939 r., masowe deportacje z lutego 1940 r, czy też likwidację więzień w czerwcu 1941 r. Sowiecki terror miał też jednak zupełnie inne oblicze – nie tak spektakularne, ale znacznie bardziej niebezpieczne i pochłaniające zdecydowanie więcej ofiar.

Izba i komora pod jednym dachem

06/08/2019 19:07

I Rzeczpospolita w okresie rozbiorów zamieszkana była głównie przez ludność wiejską. W rolnictwie i hodowli zajętych było prawie 90% jej mieszkańców. W tym czasie w Europie Zachodniej zakładano już podstawy nowoczesnego przemysłu i rolnictwa: przeważały płodozmiany, wykorzystanie nowych kultur. Na roli coraz częściej pracowały maszyny rolnicze.

Jak Polacy Charków budowali. Część LIV

05/08/2019 10:18

Zasługi i porażki rodziny Szackich w Charkowie

Strusów – jedna z najpiękniejszych wsi Ukrainy

05/08/2019 10:07

Miejscowość Strusów koło Trembowli na trwałe ulokowała się w dziesiątce najpiękniejszych zakątków Ukrainy, przy czym w górnej części tabeli. Wioska faktycznie jest niezwykle malownicza, ma wiele interesujących zabytków, więc żaden podróżny nie odjedzie stąd rozczarowany.

Relikty żydowskiego świata Galicji

-a A+

- Nigdy nie podejrzewałem, że we Lwowie zgromadzono takie bogactwo działu sztuki żydowskiej – powiedział pochodzący z USA naczelny rabin Lwowa i Ukrainy Zachodniej Mordechaj Shlomo Bald na otwarciu 28 marca we Lwowskim Muzeum Etnografii i Przemysłu Artystycznego wystawy „Relikty żydowskiego świata Galicji”.

- W Kijowie, na Wołyniu oraz w innych muzeach Ukrainy prawie nic nie zachowało się po utraconym świecie żydowskim w tym kraju – stwierdził współorganizator wystawy prof. Yohanan Petrovsky-Shtern z Northwestern University w Chicago, który w tym dniu rozdawał wszystkim obecnym ilustrowaną książkę pt. „Żydzi i Ukraińcy. Tysiąclecie współistnienia”. Napisał ją wspólnie z prof. Paulem-Robertem Magocsi z Kanady.

- Jesteśmy dumni, że posiadamy taki skarb kultury żydowskiej – zaznaczył Stepan Pawluk, akademik Ukraińskiej Narodowej Akademii Nauk i dyrektor Instytutu Ludoznawstwa UNAN. Zapewnił również obecnego konsula generalnego RP we Lwowie Rafała Wolskiego, że w najbliższym czasie zostanie przygotowana wystawa sztuki i dzieł polskich ze zbiorów Muzeum Etnograficznego we Lwowie.

Andrij Klimaszewśkyj, zastępca dyrektora Instytutu do spraw muzealnych i działalności naukowej Muzeum Etnograficznego powiedział, że dzieła sztuki oraz różne pamiątki żydowskie po raz pierwszy są eksponowane tak licznie, w pięciu salach.

Kurator wystawy Ludmiła Bułgakowa wyjaśniła, że to przedsięwzięcie spowodowała 85. rocznica Wystawy Żydowskiego Przemysłu Artystycznego w Muzeum Przemysłowym we Lwowie, a także wieloletnie starania naukowców i społeczności miasta o Muzeum Żydowskie. Już przed ceremonią otwarcia obecnej wystawy duży hol w Muzeum Etnograficznym został wypełniony po brzegi. Przed drugą wojną światową we Lwowie były dwa muzea żydowskie: założone w 1920 roku muzeum prywatne Maksymiliana Goldsteina oraz otwarte w maju 1934 roku Muzeum Żydowskiej Gminy Wyznaniowej.

W zbiorach muzeum, które znajdowało się na trzecim piętrze budynku gminy żydowskiej przy ul. Bernsteina (obecnie Szolema Alejchema) i działało codziennie (oprócz ważnych świąt żydowskich), zaś wstęp do niego był bezpłatny, można było zobaczyć przedmioty liturgiczne, tkaniny z XVII, XVIII i XIX w. z synagog lwowskich, lampy chanukowe, wzorce ceramiki rytualnej, wyroby z fajansu, wzorzyste tkaniny drukowane, rysunki, akwarele, zdjęcia. Po zajęciu Lwowa przez Sowietów, w lutym 1940 roku instytucję zlikwidowano, a zbiory przekazano do Muzeum Rzemiosła Artystycznego.

W lipcu 1941 roku do tej instytucji oddał do depozytu swoje prywatne zbiory również Maksymilian Goldstein. Goldstein pracował w bankach, od młodości był zapalonym kolekcjonerem, współzałożycielem i przewodniczącym Koła Miłośników Sztuki Żydowskiej. To właśnie on w 1933 roku w Muzeum Przemysłu Artystycznego we Lwowie zorganizował wielką Wystawę Żydowskiego Przemysłu Artystycznego. Goldstein był autorem wielu prac dotyczących numizmatyki oraz sztuki i kultury żydowskiej, publikowanych głównie w prasie w języku polskim i niemieckim. Jego zbiory, które stały się podstawą kolekcji Muzeum Żydowskiej Gminy Wyznaniowej we Lwowie, opisał w wydanej w 1935 roku wraz z Karolem Dresdnerem książce „Kultura i sztuka ludu żydowskiego na ziemiach polskich. Zbiory Maksymiliana Goldsteina”. W ekspozycji współczesnej wystawy w Muzeum Etnograficznym są portrety wybitnego kolekcjonera, a także zgromadzone przez niego judaica, głównie o charakterze etnograficznym oraz prace plastyczne, elementy stroju żydowskiego, biżuteria, przedmioty kultu synagogalnego i domowego, wycinanki, ekslibrisy. Wszystko to mieściło się w muzeum, które znajdowało się w jego mieszkaniu. W grudniu 1941 roku Maksymiliana Goldsteina razem z małżonką i córką przesiedlono do getta. Prawdopodobnie zginęli w obozie Janowskim we Lwowie.

Wystawę „Relikty żydowskiego świata Galicji” zorganizowano dzięki wsparciu sponsorów: The Crown Family Center for Jewish and Israel Studies at Northwestern University, Chicago i Ogólnoukraińskiej Żydowskiej Fundacji Dobroczynnej „Chesed-Arie”.

Konstanty Czawaga
Tekst ukazał się w nr 7 (299) 13-24 kwietnia 2018

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2019 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.