• Święto Wojska Polskiego we Lwowie

    Uroczystą mszą św. w katedrze lwowskiej rozpoczęły się uroczystości odpustowe Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny oraz obchody Święta Wojska Polskiego. ...
  • 19. Międzynarodowy Motocyklowy Rajd Katy...

    Na Ukrainę przybyli uczestnicy 19. Międzynarodowego Motocyklowego Rajdu Katyńskiego. 13 sierpnia, po zwiedzeniu Lwowa, polscy motocykliści udali się do Zadwórza, Brodów, Podkamieni...
  • Polscy harcerze oddają hołd ukraińskim ż...

    W przeddzień 99. rocznicy Bitwy Warszawskiej polscy harcerze i członkowie organizacji ukraińskich skautów Płast zapalą świece w całej Polsce na grobach żołnierzy Ukraińskiej Republ...

aktualności

Marszałek Senatu weźmie udział w upamiętnieniu bitwy pod Kostiuchnówką

16/08/2019 11:53

Marszałek Senatu Stanisław Karczewski rozpoczął w piątek wizytę na Ukrainie, gdzie weźmie udział w uroczystościach upamiętniających bitwę pod Kostiuchnówką i spotka się z harcerzami oraz z Polakami z Łuckiego Okręgu Konsularnego.

1600 osób skorzystało z przejścia granicznego na Zakarpaciu

14/08/2019 16:07

Przejście graniczne Łubnia – Wołosate, które funkcjonowało na granicy polsko-ukraińskiej od 8 do 10 sierpnia pozwoliło na przekroczenie granicy 1600 obywateli różnych państw – informuje służba prasowa administracji obwodowej Zakarpacia.

28. Piesza Pielgrzymka z Ukrainy na Kalwarię Pacławską

12/08/2019 14:14

Niedzielnym porankiem 11 sierpnia od kościoła św. Józefa w Trzcieńcu koło Mościsk strartowała 28. Piesza Pielgrzymka z archidiecezji lwowskiej do sanktuarium Męki Pańskiej i Matki Bożej w Kalwarii Pacławskiej.

Spotkanie wakacyjne z Kabaretem „Czwarta rano”

12/08/2019 14:05

W Budynku Nauczyciela przy ul. Kopernika 42 odbył się specjalny wakacyjny występ Lwowskiego Kabaretu Artystycznego „Czwarta rano”.

W Lutowiskach odsłonięto popiersie Jerzego Janickiego

11/08/2019 16:14

W Gminnym Ośrodku Kultury w Lutowiskach odsłonięto popiersie Jerzego Janickiego - wybitnego pisarza, dramaturga, scenarzysty, współautora seriali radiowych i telewizyjnych. Na uroczystości przyjechała rodzina reżysera.

Wyjazd integracyjny Dziecięcego Hospicjum Domowego we Lwowie

09/08/2019 09:24

Po raz piąty, Fundacja „Dajmy nadzieję”, która prowadzi Dziecięce Hospicjum Domowe we Lwowie, zorganizowała wyjazd integracyjny dla rodzin mających nieuleczalnie chore dzieci.

Akcja „Lato z Polską” 2019 w Opolu

08/08/2019 15:29

W dniach 24 lipca – 2 sierpnia br. młodzież zrzeszona przy Towarzystwie Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej oddział w Stryju uczestniczyła w akcji „Lato z Polską” zorganizowanej przez Stowarzyszenie „Wspólnota Polska” w Opolu. Program był bardzo bogaty, łączył w sobie dużo zajęć i wycieczek oraz zwiedzanie ważnych dla polskiej kultury i historii miejsc.

W Paryżu o Polskim Teatrze Ludowym we Lwowie

08/08/2019 06:56

Na zaproszenie Stowarzyszenia „Kresy we Francji” przybył do Paryża Zbigniew Chrzanowski – Dyrektor Polskiego Teatru Ludowego we Lwowie z delegacją towarzyszącą Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie z Warszawy.

To co nas łączy ― Polska

06/08/2019 19:01

W dniach od 30 czerwca do 7 lipca 2019 r. w Wielkopolsce przebywała grupa dzieci, młodzieży, nauczycieli i działaczy polonijnych organizacji z Ukrainy i Białorusi.

publicystyka

Ostatni bój stanisławowskiej fortecy. Część 2

13/08/2019 09:49

Dalsze wydarzenia, opisujące zajęcie stanisławowskiej fortecy, zaczerpnęliśmy ze wspomnień dwóch osób.

Dominikanie. Część 3

12/08/2019 09:40

Klasztory rzymskokatolickie na Wschodzie Rzeczypospolitej

Legendy starego Stanisławowa. Część 23

11/08/2019 09:31

Pasaż od Gustawa Eiffla

Pierwszy mecz, pierwszy gol. Część 1

10/08/2019 07:48

O Edmundzie Cenarze, osobie, która zapoczątkowała we Lwowie piłkę nożna, faktycznie stając się jego „ojcem chrzestnym”, pisałem już w Kurierze Galicyjskim w 2015 roku (nr 16 (236), 28.08–14.09).

Ulwowiciel kabaretu

09/08/2019 07:36

Codzienność rzadko zajmuje poczesne miejsce w historii, pamięć ludzi i narodów przez całe stulecia napędzają wielkie, często brutalne tryby polityki.

Jak na wieży ratuszowej przechowano żydowską rodzinę

09/08/2019 07:23

Po raz pierwszy usłyszałem tę prawie niewiarygodną historię wiele lat temu z ust honorowego obywatela Drohobycza śp. Alfreda Szrajera. Znał osobiście uratowaną z Holokaustu Irenę Binsztok (Frisz), późniejszą pisarkę.

Adam Marie – tragiczna historia lwowskiego kolejarza

08/08/2019 06:52

Opisując represje z lat pierwszej sowieckiej okupacji przywołujemy zazwyczaj falę brutalnych morderstw bezpośrednio po 17 września 1939 r., masowe deportacje z lutego 1940 r, czy też likwidację więzień w czerwcu 1941 r. Sowiecki terror miał też jednak zupełnie inne oblicze – nie tak spektakularne, ale znacznie bardziej niebezpieczne i pochłaniające zdecydowanie więcej ofiar.

Izba i komora pod jednym dachem

06/08/2019 19:07

I Rzeczpospolita w okresie rozbiorów zamieszkana była głównie przez ludność wiejską. W rolnictwie i hodowli zajętych było prawie 90% jej mieszkańców. W tym czasie w Europie Zachodniej zakładano już podstawy nowoczesnego przemysłu i rolnictwa: przeważały płodozmiany, wykorzystanie nowych kultur. Na roli coraz częściej pracowały maszyny rolnicze.

Jak Polacy Charków budowali. Część LIV

05/08/2019 10:18

Zasługi i porażki rodziny Szackich w Charkowie

Strusów – jedna z najpiękniejszych wsi Ukrainy

05/08/2019 10:07

Miejscowość Strusów koło Trembowli na trwałe ulokowała się w dziesiątce najpiękniejszych zakątków Ukrainy, przy czym w górnej części tabeli. Wioska faktycznie jest niezwykle malownicza, ma wiele interesujących zabytków, więc żaden podróżny nie odjedzie stąd rozczarowany.

Spotkanie na „Przystanku historia. Lwów”

-a A+

W połowie maja odbyły się kolejne prelekcje w ramach projektu „Przystanek historia. Lwów”. W tych dniach obchodzimy 75. rocznicę Bitwy o Monte Cassino – jednej z najbardziej zaciętych bitew II wojny światowej, która okryła chwałą 2. Korpus Polski.

Zwycięstwo to zostało niestety okupione ofiarą polskiej krwi – 924 zabitych, 2930 rannych, 345 zaginionych. Żołnierze ci w dużej części pochodzili ze Lwowa i Kresów II Rzeczypospolitej.

Projekt „Przystanek historia. Lwów” jest cyklem prelekcji na tematy historyczne, zainicjowanym przez Stowarzyszenie Polskich Przedsiębiorców Ziemi Lwowskiej i Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie. Całość przedsięwzięcia objął patronatem Konsulat Generalny RP we Lwowie. Na cykl prelekcji 15 maja przyjechali do Lwowa z Rzeszowa dr Jacek Magdoń, dr Piotr Chmielowiec, Maciej Rędziniak i Katarzyna Gajda-Bator, asystent prasowy rzeszowskiego IPN. Na spotkanie, które miało miejsce na poddaszu Własna Strzecha przy ul. Rylejewa, przybyli członkowie polskich organizacji, działających we Lwowie oraz przedstawiciele mediów polskich. Konsulat Generalny RP reprezentował konsul Rafał Kocot.

Podczas prelekcji (fot. Krzysztof Szymański)

W imieniu Zarządu SPPZL zebranych powitała Maria Szymańska, przedstawiając gości i zakres działania projektu. Następnie do zebranych zwrócił się konsul Rafał Kocot, który między innymi powiedział:

– Tą prelekcja inaugurujemy kolejny rok działalności projektu „Przystanek historia. Lwów”. Chcę tu przede wszystkim podziękować dyrektorowi rzeszowskiego oddziału IPN dr. Dariuszowi Iwaneczce za to, że skierował do Lwowa kolejną ekipę swoich pracowników z tak aktualnym odczytem. Maj w wydarzeniach II wojny światowej kojarzy się przede wszystkim z Bitwą o Monte Cassino, stoczoną przez 2. Korpus Polski, która stała się sukcesem polskiego oręża. Dla mnie najbardziej ważne jest podkreślenie w tej bitwie wątków Lwowskich i Kresowych, bowiem większość żołnierzy 2. Korpusu stanowili zesłańcy do sowieckich lagrów syberyjskich, kołchozów w Kazachstanie i kopalni na Dalekiej Północy właśnie z tych terenów z lat 1940–41. To dzięki powstaniu tzw. Armii Andersa, udało im się uniknąć strasznego losu i wyrwać się z tej nieludzkiej ziemi.

Rozmawiając dziś o Monte Casino myślimy o tych wszystkich, którzy walczyli nie tylko o ten klasztor, ale przeszli cały szlak bojowy 2. Korpusu Polskiego. Dziękuję państwu za przybycie i za informacje, którymi państwo chcecie się z nami podzielić – zakończył konsul Kocot.

Następnie koordynator projektu z ramienia SPPZL Artur Żak przedstawił zarysy projektu i podkreślił rolę rzeszowskiego oddziału IPN w przygotowaniu i przedstawieniu kolejnych prelekcji historycznych.

Dalej głos zabrał dr Piotr Chmielowiec, który przedstawił multimedialną prelekcję na temat bitwy pod Monte Cassino. Nie zatrzymał się na samych zmaganiach bitewnych, ale przedstawił również zarys historyczny powstania polskiego wojska w ZSRR po podpisaniu układu Sikorski-Majski, historii jego wyjścia z ZSRR i dalszych walk we Włoszech. Opowiadając o samym przebiegu bitwy prelegent podkreślił, iż Polacy zdołali osiągnąć to, czego nie udało się aliantom podczas wcześniejszych ataków. Alianci skoncentrowali wielkie siły na tym odcinku frontu, ponieważ bardzo ważnym było dla nich prestiżowe wyzwolenie Rzymu, do którego drogę bronił właśnie odcinek Linii Gustawa z górującym nad nim klasztorem. Załamały się cztery ataki aliantów, załamał się pierwszy atak Polaków. Dopiero za drugim razem, walcząc w niezwykle trudnych warunkach górskich i mając przeciwko sobie elitarne oddziały niemieckie, Polakom udało się zdobyć ruiny klasztoru Monte Cassino. 18 maja nad ranem w ruinach załopotał proporzec 12. Pułku Ułanów Podolskich. Później obok zawisła flaga polska i dopiero po kilku godzinach dodano flagę Zjednoczonego Królestwa.

Od lewej: dr Piotr Chmielowiec, Artur Żak, konsul Rafał Kocot i Maria Szymańska (fot. Krzysztof Szymański)

Zebrani z uwagą i skupieniem wysłuchali prelekcji, po czym posypały się pytania. Ktoś zapytał, dlaczego sowieci wypuścili tyle wojska ze swoich terenów i czy obyło się to bez konfliktów. Kogoś interesowało, dlaczego nazwisko jego krewnego widnieje na liście poległych pod Monte Cassino, a miejsce pochówku znajduje się we Francji. Powstała też kwestia, jaką część ocalonego w 1939 roku złota Polacy przekazali aliantom w zamian za sprzęt wojskowy, którym wyposażono 2. Korpus Polski. Tu do wyjaśnień dołączył dr Jacek Magdoń, który poradził, by w sprawie wątpliwego pochówku zwrócić się do Archiwum Wojskowego w Warszawie, a także wyjaśniał inne kwestie.

Na temat Bitwy pod Monte Cassino przytoczę słowa papieża św. Jana Pawła II, które wypowiedział w 1984 roku podczas obchodów 40. rocznicy tych walk: „Żołnierz polski walczył i umierał, wierząc, że przez swoją ofiarę kładzie podwaliny pod budowę lepszego świata, świata bardziej ludzkiego”.

W kolejnym dniu, 16 maja, z przebiegiem Bitwy pod Monte Cassino mogli zapoznać się słuchacze Katolickiego Uniwersytetu III Wieku oraz uczniowie starszych klas szkoły nr 10 im. św. Marii Magdaleny.

Krzysztof Szymański

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2019 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.