• Pożegnanie z Mirosławem Rowickim

    Msza Pożegnalna Mirosława Rowickiego, redaktora naczelnego Kuriera Galicyjskiego zostanie odprawiona w czwartek 16 lipca o godz. 12:00 w katedrze lwowskiej. ...
  • Prezydent Ukrainy pogratulował zwycięstw...

    Zwycięstwa w drugiej turze wyborów prezydenckich pogratulował Andrzejowi Dudzie prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. Zaprosił prezydenta Polski na Ukrainę. – Razem jesteśmy silnie...
  • Andrzej Duda wygrywa wybory prezydenckie

    Państwowa Komisja Wyborcza poinformowała, że według cząstkowych, nieoficjalnych wyników zwycięzcą II tury wyborów prezydenckich został prezydent Andrzej Duda. ...

aktualności

77. rocznica Zbrodni Wołyńskiej

16/07/2020 06:17

W dniach 11–12 lipca na Ukrainie w 77. rocznicę „Krwawej Niedzieli” na Wołyniu wznoszono modlitwy

Kolejny sezon prac konserwatorskich na Ukrainie – rozpoczęty

14/07/2020 12:04

W dniach 14–16 lipca br. odbędzie się pierwsza w tym roku komisja konserwatorska, która omówi rozpoczynające się prace konserwatorskie przy obiektach, zlokalizowanych w obwodzie lwowskim, związanych z polskim dziedzictwem kulturowym.

Pomimo pandemii koronawirusa odbyła się pielgrzymka do Bołszowców

14/07/2020 11:03

W zmienionej formie i zgodnie z przepisami sanitarnymi w związku z pandemią koronawirusa w archidiecezji lwowskiej odbyła się zorganizowana przez franciszkanów piesza pielgrzymka młodzieży. W tym roku udała się ona do sanktuarium Matki Bożej Pokoju i Pojednania w Bołszowcach koło Halicza.

Nie żyje Mirosław Rowicki

13/07/2020 19:15

Z głębokim żalem żegnamy naszego Kochanego Szefa, Człowieka o gołębim sercu, Mirosława Rowickiego, redaktora naczelnego i założyciela Kuriera Galicyjskiego, który odszedł do Pana 9 lipca bieżącego roku.

O sytuacji popowodziowej w obwodzie iwanofrankiwskim

12/07/2020 08:57

Konsul generalny Rzeczypospolitej Polskiej we Lwowie Eliza Dzwonkiewicz 6 lipca odwiedziła z oficjalną wizytą Iwano-Frankiwsk oraz Tłumacz, Petryłów i Halicz w obwodzie iwanofrankiwskim.

Pomoc dla Polaków na Ukrainie w czasie pandemii koronawirusa

11/07/2020 07:13

Fundacja Dziedzictwo Kresowe jest dobrze znana z szeregu swoich akcji pomocowych adresowanych do Polaków na Kresach. Od kilku lat realizuje szczytną akcję pn. „Serce dla Rodaka”, w ramach której, osoby polskiego pochodzenia otrzymują w okresie świąt Bożego Narodzenia paczki zawierające produkty spożywcze oraz artykuły chemii gospodarczej.

100-lecie śmierci lwowskiego Apostoła Bożego Miłosierdzia

08/07/2020 07:11

W dniach 26–28 czerwca we Lwowie obchodzono jubileusz 100-lecia śmierci św. Zygmunta Gorazdowskiego.

Reaktywacja sanktuarium Matki Bożej Uzdrowienia Chorych w Tartakowie

07/07/2020 15:33

4 lipca w Tartakowie koło Sokala arcybiskup lwowski Mieczysław Mokrzycki podniósł kościół pw. św. Michała Archanioła do godności sanktuarium.

publicystyka

11 lipca – wspólny ból Ukraińców i Polaków…

16/07/2020 06:23

11 lipca obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II RP. Z tej okazji na stronie FB Ambasady Ukrainy w RP ukazał się tekst, zatytułowany „11 lipca – wspólny ból Ukraińców i Polaków…”

O wołyńskich strzelcach w rocznicę zbrodni katyńskiej. Część 4

11/07/2020 08:03

Z wołyńskiej kolekcji Tadeusza Marcinkowskiego

Jan Paweł II a archidiecezja lwowska. Część 2

11/07/2020 06:28

Kardynałowie mianowani dla Lwowa to wzmocnienie autorytetu Kościoła katolickiego

Legendy starego Stanisławowa. Część 36

09/07/2020 06:32

Zapomniany bohater

Rok 1920: Pamięć podczas epidemii. Relacja z akcji – część 3

08/07/2020 07:22

W tym odcinku wspólnie zwiedzimy pochówki po bitwach z bolszewikami w obw. tarnopolskim, chmielnickim i na Ziemi Winnickiej.

Turcy na froncie wschodnim I wojny światowej

06/07/2020 07:13

Działania bojowe zazwyczaj znaczą swój przebieg cmentarzami wojennymi. Niewielu znany jest fakt istnienia w Galicji cmentarzy wojsk tureckich. Tak, tak – wojsk tureckich walczących wspólnie w koalicji niemiecko-austro-węgierskiej i broniących Europy przed barbarzyńcami ze wschodu…

Białoruś, kraj wybiórczo niewidzialny

05/07/2020 13:41

Białoruś przygotowuje się do wyborów prezydenckich, lecz doniesienia z tego kraju z rzadka pojawiają się w serwisach informacyjnych.

Wędrówka do huculskich grażd

03/07/2020 16:56

Skanseny Lwowa, Użhorodu i Kijowa szczycą się huculskimi grażdami. Są to czworoboczne zagrody góralskie, w których dom łączy się z budynkami gospodarczymi, tworząc pośrodku dziedziniec. Prawie wszystkie takie małe twierdze ludowe w Karpatach już znikły. W Krzyworówni nad Czeremoszem Czarnym pozostała jeszcze wybudowana w XIX wieku grażda, która po śmierci gospodarzy została przekształcona w obiekt muzealny. Jedyna natomiast zamieszkała grażda w tej okolicy zachowała się pod samym szczytem góry Ihrec.

Niewidomy pisarz

03/07/2020 12:28

Michał Kaziów – o jego niezwykłym życiu i twórczości napisano wiele artykułów, esejów, recenzji i nakręcono film. Pisarz, publicysta, znawca problematyki radiowej, doktor polonistyki, autor licznych książek, artykułów, felietonów, audycji radiowych, esejów i prac naukowych.

Kalendarz o powstaniu „Białego Słonia”

-a A+

W ramach obchodów na Ukrainie i w Polsce 80-lecia otwarcia Obserwatorium Astronomiczno-Meteorologicznego im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w pasmie Czarnohory na szczycie Pop Iwan Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego zaprezentowało kalendarz na rok 2018 z unikatowymi zdjęciami.

- Jest to nasz akcent wizualny – powiedział dla Kuriera Jan Malicki, dyrektor Studium Europy Wschodniej UW. – Jest to piękny kalendarz z 12 widokami do każdego miesiąca. Są to zdjęcia historyczne z 1938 roku, poza jednym widokiem umieszczonym w styczniu, gdzie jest rzut projektu architektonicznego Kazimierza Marczewskiego i Jana Pohoskiego, który wygrał w 1935 roku, a dalej już są zdjęcia z 1938 roku.

Pod tytułem „Trzy asy” umieszczono wspólne zdjęcie Vincenza, Orłowicza i Szekieryka, trzech wielkich ludzi Huculszczyzny. Stanisław Vincenz – wielki pisarz, ktoś, kto łączy Polaków, Hucułów, Ukraińców. Wszyscy go kochają, wszyscy uznają za wielkiego pisarza. Tu nie ma wątpliwości. Mieczysław Orłowicz – przewodnik, autor licznych przewodników, bardzo wpływowa postać w Ministerstwie Komunikacji w Warszawie. I wreszcie Petro Szekieryk-Donykiv, wójt Żabiego, który przez Vincenza był uważany za wybitnego pisarza. Vincenz nawet nazywał go huculskim Vergiliusem i chciał pokazać Europie. Za rok już była wojna i wszyscy musieli stąd uciekać. Orłowicz przetrwał w Krakowie, potem w Warszawie. Vincenz uciekał na Węgry. Potem, jak wrócił do Bystrycy, został aresztowany, ale udało mu się wyjechać i do lat 70. mieszkał w Niemczech, potem w Szwajcarii. Natomiast najcięższy był los huculskiego pisarza Petra Szykieryka, nota bene osoby bardzo znanej w Polsce, posła na Sejm, który został aresztowany w październiku. Jakiś czas był więziony w gmachu NKWD w Stanisławowie i od 1940 roku słuch po nim zaginął. Wiadomo było, że został wywieziony z innymi w jakimś transporcie go lagrów, ale nawet nie wiemy gdzie zginął, w jakim lagrze.

Na innym zdjęciu pokazujemy studentów z Warszawy, którzy akurat zatrzymali się w drodze do schroniska „Pod Popm Iwanem” („Na Pohorylcu”) Akademickiego Związku Sportowego z Warszawy. Pokazujemy samo schronisko zbudowane w 1934 roku, które było najwyżej położonym, czynnym schroniskiem w Polsce przedwojennej – 1742 m n.p.m.

Jest też kilka zdjęć związanych bezpośrednio z samym otwarciem obserwatorium w piątek 29 lipca 1938 roku. Przemawia generał Leon Berbecki, budowniczy obserwatorium, prezes Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej, która była formalne inwestorem tego budynku. Uniwersytet Warszawski otrzymał to potem jako budynek pod opiekę naukową, do realizacji planów naukowych, ale nie był inwestorem. Obok siedzi Aleksander Prystor, marszałek Senatu RP. Jego los, nota bene był identyczny jak Szekieryka, ponieważ został aresztowany w Wilnie w 1940 roku, kiedy bolszewicy zajęli Litwę i skończył życie na Butyrkach w Moskwie. Różnica jest taka, że przynajmniej wiemy, gdzie on skończył życie.

W sierpniu jest fotografia przyjęcia, jakie wydano dla znakomitych gości, zwykłych gości, dla budowlańców i dla Hucułów z okolicy. We wrześniu jest pokazana fotografia, kiedy ks. Edmund Paszkowski, kapelan Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej święci budynek starodawnym zwyczajem poświęcenia nowej budowli. Na szczęście na Huculszczyźnie jeszcze się to stosuje, gdzie ludzie są tradycyjni i religijni.

Na pytanie skąd te zdjęcia, Jan Malicki wyjaśnił, że przede wszystkim z Narodowego Archiwum Cyfrowego RP, ale również ze zbiorów Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego.

- W październiku pokazaliśmy obserwatorium w charakterystycznej mgle, którą my znamy – mówił dalej Jan Malicki. – Jest widocznie coś, co trzeba podkreślić, widok ze strony czechosłowackiej. Tam stoi takie podwyższone stanowisko drewniane dla żołnierza KOP-u przy granicy polsko-czechosłowackiej. Jak wiadomo, od 15 marca 1939 – polsko-węgierskiej. KOP nie mający tam swoich budynków uzyskał zgodę, by tam była strażnica KOP-u, co zresztą dla obserwatorium było bardzo dobre, bo gwarantowało mu bezpieczeństwo.

Przedostatnie zdjęcie pokazuje pierwszy śnieg, który przykrył w 1938 roku obserwatorium. To jest listopad. Fotografia grudniowa pokazuje słynny astrograf, sprowadzony z Glasgow. Jedno z najnowszych urządzeń w ówczesnej Europie. A przy nim badacz patrzący w niebo. I podpisaliśmy, że zaczęliśmy tam badania naukowe, co jest prawdą. Są wyniki tych badań przechowywane w Warszawie, w Instytucie Meteorologii i Gospodarki Wodnej, który jest dziedzicem prawnym i naukowym przedwojennego Państwowego Instytutu Meteorologicznego. Zatem jak widać, ten kalendarz jest dla mnie niemałym wydarzeniem, bo z pamięci wymieniam kolejne miesiące i wszystkie zdjęcia.

Konstanty Czawaga
Tekst ukazał się w nr 7 (299) 13-24 kwietnia 2018

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2020 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.