Obchody 100. rocznicy Powstań Śląskich

-a A+

27 stycznia w sali Sztuki w Bibliotece Miejskiej im. Tarasa Szewczenki w Sumach odbyła się uroczysta akademia członków TKP w Sumach z okazji 100. rocznicy Powstań Śląskich.

Na początku spotkania Włodzimierz Kuczyński, prezes Towarzystwa Kultury Polskiej w Sumach przywitał członków Towarzystwa oraz przypomniał zebranym, że w roku 2018 podczas 67. posiedzenia posłowie na Sejm RP zdecydowali o ustanowieniu patronów 2019 roku.

Uhonorowani w ten sposób będą: Gustaw Herling-Grudziński – 20 maja 2019 r. minie 100 lat od urodzin jednego z najwybitniejszych pisarzy polskich XX wieku; Anna Walentynowicz – w dniu 15 sierpnia 2019 roku przypada 90. rocznica urodzin tej wybitnej działaczki niepodległościowej Wolnych Związków Zawodowych i współtwórczyni Niezależnego Związku Zawodowego „Solidarność”; Stanisław Moniuszko – w roku 2019 przypada 200. rocznica urodzin kompozytora, dyrygenta, organisty, pedagoga, dyrektora Teatru Wielkiego w Warszawie, twórcy polskiej opery narodowej. Uhonorowane w ten sposób będą także wydarzenia: Unia Lubelska i Powstania Śląskie.

Włodzimierz Kuczyński przygotował również i przedstawił prezentację „100. rocznica Powstań Śląskich”.

– Wskutek rozbicia dzielnicowego Śląsk przez wiele wieków pozostawał poza Polską, a już w XVIII wieku stał się częścią Prus, które prowadziły politykę germanizacyjną. Mimo to, zwłaszcza od drugiej połowy XIX wieku, narastało wśród mieszkańców Górnego Śląska poczucie polskości. Na początku XX wieku ich liderem staje się Wojciech Korfanty, który w obliczu klęski Niemiec w I wojnie światowej i odradzania się państwa polskiego wysuwa postulat przyłączenia Górnego Śląska do Polski – mówił prelegent.

Włodzimierz Kuczyński opowiedział o wszystkich Powstaniach Śląskich oraz o przyczynach powstań i o ich przywódcach: pierwsze powstanie śląskie odbyło się w dniach 17–26. VIII. 1919 roku, drugie powstanie śląskie odbyło się w dniach 18–25 VIII. 1920 roku, trzecie powstanie śląskie odbyło się w dniach 3. V–5. VII. 1921 roku. III powstanie, pod wodzą Wojciecha Korfantego, miało na celu poprawę niekorzystnego dla Polaków wyniku plebiscytu na Górnym Śląsku. Powstanie wybuchło w nocy z 2 na 3 maja 1921 r. i było największym zrywem powstańczym Ślązaków w XX w.

W 1922 r. podpisano w Genewie konwencję w sprawie Śląska, według której obszar przyznany Polsce powiększony został do ok. ⅓ spornego terytorium. Konwencja była korzystna dla Polski, jeśli chodzi o istniejące na nim obiekty przemysłowe. Polsce przypadło 50% hutnictwa i 76% kopalń węgla. Z obszaru plebiscytowego, czyli ponad 11 tys. km kw., zamieszkanego przez ponad 2 mln ludzi, do Polski przyłączono 29 procent terenu i 46 procent ludności. W Polsce znalazły się m.in. Katowice, Świętochłowice, Królewska Huta (obecny Chorzów), Rybnik, Lubliniec, Tarnowskie Góry i Pszczyna. Podział był też korzystny dla Polski gospodarczo – na przyłączonym terenie znajdowały się 53 z 67 istniejących kopalni, 22 z 37 wielkich pieców oraz 9 z 14 stalowni. Polsce przypadło większość z istniejących na Śląsku zakładów przemysłowych.

„Cud nad Wisłą uratował Polskę od zguby, cud nad Odrą dał Polsce Śląsk. Cudu nad Wisłą i cudu nad Odrą nie uczynił żaden dyktator, który wziął odpowiedzialność za losy narodu, ale duch narodu, jego solidarność narodowa, duch obywatelski i poczucie odpowiedzialności każdego obywatela” – oceniał Wojciech Korfanty efekty powstań.

Podczas swojej prezentacji prezes TKP powiedział:

– Przyłączenie do odrodzonej Polski części Śląska, to było prawdziwe błogosławieństwo, bo bez tych kopalń i hut gospodarka Polski byłaby na bardzo niskim poziomie i to dzięki bohaterstwu powstańcom śląskim te ziemie zostały do Polski przyłączone.

Włodzimierz Kuczyński podziękował jeszcze raz Polakom ze Śląska za świąteczną zbiórkę darów z Polski w ramach 19. akcji „Polacy – Rodakom” organizowanej przez Stowarzyszenie „Przeszłość – Przyszłości” i grupie senatorów, m.in. senatorowi RP, dobremu przyjacielowi Towarzystwa Grzegorzowi Peczkisowi za paczki świątecznych dla dzieci i dorosłych od świętego Mikołaja z Polski.

Na zakończenie prezentacji został wyświetlony film pod tytułem „Historia powstań śląskich”.

Włodzimierz Kuczyński
prezes TKP w Sumach
Tekst ukazał się w nr 2 (318) 1-14 lutego 2019

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą za pośrednictwem Fundacji Wolność i Demokracja.

©2011-2019 Wszelkie prawa zastrzeżone
Warunkiem zgody na przedruk całości lub części artykułow i informacji zamieszczonych na naszym portalu jest powołanie się na Kurier Galicyjski. Za treść ogłoszeń, oświadczeń i reklam redakcja nie ponosi odpowiedzialności i pozostawia sobie prawo do skrótów nadesłanych tekstów. Zamieszczamy również teksty, treść których nie odpowiada poglądom redakcji.